Thị trường xi măng Việt Nam: Cơ hội điều tiết cung – cầu và mở rộng kênh tiêu thụ
Thị trường xi măng Việt Nam trước yêu cầu điều tiết cung – cầu và mở rộng kênh tiêu thụ
Thị trường xi măng Việt Nam được dự báo sẽ tiếp tục chịu áp lực dư cung trong thời gian tới khi năng lực sản xuất toàn ngành vẫn không ngừng gia tăng, trong khi nhu cầu tiêu thụ trong nước dù có dấu hiệu phục hồi nhưng chưa theo kịp tốc độ mở rộng công suất. Khoảng cách lớn giữa cung và cầu đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc điều hành thị trường linh hoạt hơn, đồng thời cơ cấu lại sản phẩm và mở rộng các kênh tiêu thụ, đặc biệt là xuất khẩu.
Theo các kịch bản dự báo, tổng công suất toàn ngành xi măng trong giai đoạn tới có thể vượt mốc 130 triệu tấn, nhờ việc đưa vào vận hành thêm một số dự án mới như Xi măng Hoàng Long 2 và Xi măng Bạch Đằng. Trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ nội địa được ước tính đạt khoảng 86 – 90 triệu tấn, tăng 12 – 15% so với năm 2025, chủ yếu nhờ kỳ vọng đầu tư công được đẩy mạnh và tiến độ triển khai các dự án hạ tầng trọng điểm được cải thiện. Tuy vậy, ngay cả trong kịch bản tích cực, mức tiêu thụ trong nước vẫn thấp hơn đáng kể so với năng lực cung ứng, cho thấy tình trạng dư thừa công suất vẫn sẽ kéo dài.
Trong bối cảnh này, việc bám sát diễn biến thị trường và tổ chức tiêu thụ ngay từ đầu năm được xem là giải pháp quan trọng nhằm duy trì nhịp độ sản xuất, hạn chế tồn kho và giảm nguy cơ phải dừng lò hoặc giãn công suất. Nhiều doanh nghiệp xi măng đang tập trung khai thác tối đa các công trình, dự án đầu tư công quy mô lớn để tạo đầu ra ổn định, qua đó giảm áp lực tiêu thụ trong giai đoạn khó khăn.
Cạnh tranh trên thị trường cũng được dự báo tiếp tục gay gắt khi nguồn cung tăng nhanh hơn cầu. Áp lực từ các sản phẩm giá thấp khiến mặt bằng giá xi măng khó có khả năng cải thiện trong ngắn hạn, buộc các doanh nghiệp phải tìm hướng đi mới thông qua việc điều chỉnh cơ cấu sản phẩm. Xu hướng phát triển các dòng xi măng chuyên dụng như xi măng bền sunfat, xi măng xỉ, xi măng cho trạm trộn bê tông và các công trình có yêu cầu kỹ thuật đặc thù đang ngày càng rõ nét, nhằm đáp ứng tốt hơn nhu cầu thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Trong điều kiện cung vượt cầu kéo dài, vấn đề phối hợp thị trường trong toàn ngành trở nên đặc biệt quan trọng. Việc hạn chế cạnh tranh gay gắt về địa bàn và giá bán, hướng tới cạnh tranh lành mạnh dựa trên chất lượng, dịch vụ và hiệu quả sản xuất, được kỳ vọng sẽ giúp thị trường vận hành ổn định hơn và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.
Bên cạnh thị trường trong nước, xuất khẩu tiếp tục là kênh tiêu thụ quan trọng đối với xi măng và clinker. Các thị trường truyền thống như Philippines, khu vực Trung và Nam Mỹ, châu Phi được đánh giá vẫn duy trì nhu cầu tương đối ổn định. Đồng thời, việc mở rộng sang các thị trường mới như Mỹ, Australia, New Zealand, Singapore và châu Âu đang được nhiều doanh nghiệp quan tâm nhằm xây dựng chiến lược xuất khẩu dài hạn, giảm áp lực cho thị trường nội địa.
Tuy nhiên, hoạt động xuất khẩu cũng đối mặt với nhiều thách thức khi các nước nhập khẩu ngày càng siết chặt các biện pháp phòng vệ thương mại, đồng thời đưa ra yêu cầu cao hơn về tiêu chuẩn kỹ thuật và môi trường. Điều này đòi hỏi doanh nghiệp xi măng phải theo dõi sát diễn biến thị trường quốc tế, cập nhật kịp thời thông tin về nhu cầu, giá cả và chính sách, từ đó xây dựng kế hoạch xuất khẩu linh hoạt, hạn chế cạnh tranh nội bộ và giảm thiểu rủi ro.
Nhìn chung, với nguồn cung tiếp tục duy trì ở mức cao trong khi nhu cầu tiêu thụ trong nước chỉ phục hồi ở mức tương đối, thị trường xi măng Việt Nam trong thời gian tới vẫn được dự báo vận hành trong trạng thái dư thừa. Trong bối cảnh đó, việc tận dụng hiệu quả đầu tư công, chủ động cơ cấu lại sản phẩm và xây dựng chiến lược xuất khẩu bài bản sẽ là những yếu tố then chốt giúp ngành xi măng từng bước ổn định và hướng tới phát triển bền vững.
Nguồn: ximang.vn
